---
date: '2024-11-11'
description: parameter updates from randomly sampled loss gradients, with mini-batch scaling and noise made explicit.
id: Stochastic gradient descent
modified: 2026-10-01 09:15:44 GMT-04:00
permalinks:
  - /SGD
seealso:
  - '[[thoughts/university/twenty-three-twenty-four/compsci-4x03/A4|that numerical assignment on ODEs and GD]]'
  - '[[thoughts/PyTorch#SGD|SGD implementation in PyTorch]]'
tags:
  - sfwr4ml3
  - ml
title: Stochastic gradient descent
created: '2024-11-11'
published: '2024-11-11'
pageLayout: default
slug: thoughts/university/twenty-four-twenty-five/sfwr-4ml3/Stochastic-gradient-descent
permalink: https://aarnphm.xyz/thoughts/university/twenty-four-twenty-five/sfwr-4ml3/Stochastic-gradient-descent.md
generator:
  quartz: v4.6.0
  hostedProvider: Cloudflare
  baseUrl: aarnphm.xyz
full: https://aarnphm.xyz/llms-full.txt
---
Stochastic gradient descent uses a randomly sampled gradient estimate for each update. For a training set of $n$ examples, write the **mean** loss as

$$
Q(\theta)=\frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n}Q_i(\theta),
\qquad
Q_i(\theta)=L(f(x^{(i)};\theta),y^{(i)}).
$$

At step $k$, draw $b$ indices independently and uniformly from $\{1,\ldots,n\}$, allowing repeats. The mini-batch estimate and update are

$$
\widehat g_k=\frac{1}{b}\sum_{j=1}^{b}\nabla Q_{i_{k,j}}(\theta_k),
\qquad
\theta_{k+1}=\theta_k-\epsilon_k\widehat g_k.
$$

Fresh sampling at every step gives $\mathbb{E}[\widehat g_k\mid\theta_k]=\nabla Q(\theta_k)$. This follows by averaging the per-example gradients, assuming they exist. Smoothness and convexity enter convergence results; neither defines the stochastic part of the method.[^sgd]

<div class="ps-root" data-inline-macros=""><span type="button" class="clipboard-button ps-clipboard" aria-label="Copy pseudocode to clipboard"><svg width="16" height="16" viewBox="0 0 16 16" class="copy-icon"><use href="#github-copy"></use></svg><svg width="16" height="16" viewBox="0 0 16 16" class="check-icon"><use href="#github-check" fill-rule="evenodd" fill="rgb(63, 185, 80)"></use></svg></span><span class="ps-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><annotation encoding="application/x-tex">"\\begin{algorithm}\n\\caption{Stochastic Gradient Descent (SGD) update}\n\\begin{algorithmic}\n\\Require Per-example losses $Q_1,\\ldots,Q_n$, batch size $b \\geq 1$\n\\Require Step sizes $\\epsilon_k>0$ and initial parameter $\\theta_0$\n\\State $k \\gets 0$\n\\While{stopping criterion not met}\n    \\State Draw $i_{k,1},\\ldots,i_{k,b}$ independently and uniformly from $\\{1,\\ldots,n\\}$.\n    \\State $\\widehat g_k \\gets \\frac{1}{b}\\sum_{j=1}^{b}\\nabla Q_{i_{k,j}}(\\theta_k)$\n    \\State $\\theta_{k+1} \\gets \\theta_k-\\epsilon_k\\widehat g_k$\n    \\State $k \\gets k+1$\n\\EndWhile\n\\end{algorithmic}\n\\end{algorithm}"</annotation></semantics></math></span>
<div class="ps-algorithm with-caption">
<p class="ps-line" style="text-indent:-0.6em;padding-left:0.6em;">
<span class="ps-keyword">Algorithm 1 </span>Stochastic Gradient Descent (SGD) update</p>
<div class="ps-algorithmic with-linenum">
<p class="ps-line" style="text-indent:-0.6em;padding-left:0.6em;">
<span class="ps-keyword">Require: </span>Per-example losses <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mi>Q</mi><mn>1</mn></msub><mo separator="true">,</mo><mo>…</mo><mo separator="true">,</mo><msub><mi>Q</mi><mi>n</mi></msub></mrow><annotation encoding="application/x-tex">Q_1,\ldots,Q_n</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.8778em;vertical-align:-0.1944em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">Q</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3011em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight">1</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="minner">…</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">Q</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.1514em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight">n</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span>, batch size <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><mi>b</mi><mo>≥</mo><mn>1</mn></mrow><annotation encoding="application/x-tex">b \geq 1</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.8304em;vertical-align:-0.136em;"></span><span class="mord mathnormal">b</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">≥</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6444em;"></span><span class="mord">1</span></span></span></span></p>
<p class="ps-line" style="text-indent:-0.6em;padding-left:0.6em;">
<span class="ps-keyword">Require: </span>Step sizes <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mi>ϵ</mi><mi>k</mi></msub><mo>></mo><mn>0</mn></mrow><annotation encoding="application/x-tex">\epsilon_k>0</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6891em;vertical-align:-0.15em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">ϵ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">></span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6444em;"></span><span class="mord">0</span></span></span></span> and initial parameter <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mi>θ</mi><mn>0</mn></msub></mrow><annotation encoding="application/x-tex">\theta_0</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.8444em;vertical-align:-0.15em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0278em;">θ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3011em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0278em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight">0</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span></p>
<div class="ps-block" style="margin-left:1.2em;">
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:0em;">1:</span><span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><mi>k</mi><mo>←</mo><mn>0</mn></mrow><annotation encoding="application/x-tex">k \gets 0</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6944em;"></span><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">←</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6444em;"></span><span class="mord">0</span></span></span></span></p>
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:0em;">2:</span><span class="ps-keyword">while </span>stopping criterion not met<span class="ps-keyword"> do</span></p>
<div class="ps-block" style="margin-left:0.6em;">
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:-0.75em;">3:</span>Draw <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mi>i</mi><mrow><mi>k</mi><mo separator="true">,</mo><mn>1</mn></mrow></msub><mo separator="true">,</mo><mo>…</mo><mo separator="true">,</mo><msub><mi>i</mi><mrow><mi>k</mi><mo separator="true">,</mo><mi>b</mi></mrow></msub></mrow><annotation encoding="application/x-tex">i_{k,1},\ldots,i_{k,b}</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.9456em;vertical-align:-0.2861em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">i</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mpunct mtight">,</span><span class="mord mtight">1</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.2861em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="minner">…</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">i</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mpunct mtight">,</span><span class="mord mathnormal mtight">b</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.2861em;"><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span> independently and uniformly from <span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><mo stretchy="false">{</mo><mn>1</mn><mo separator="true">,</mo><mo>…</mo><mo separator="true">,</mo><mi>n</mi><mo stretchy="false">}</mo></mrow><annotation encoding="application/x-tex">\{1,\ldots,n\}</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:1em;vertical-align:-0.25em;"></span><span class="mopen">{</span><span class="mord">1</span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="minner">…</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mpunct">,</span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mord mathnormal">n</span><span class="mclose">}</span></span></span></span>.</p>
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:-0.75em;">4:</span><span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mover accent="true"><mi>g</mi><mo stretchy="true">^</mo></mover><mi>k</mi></msub><mo>←</mo><mfrac><mn>1</mn><mi>b</mi></mfrac><msubsup><mo>∑</mo><mrow><mi>j</mi><mo>=</mo><mn>1</mn></mrow><mi>b</mi></msubsup><mi mathvariant="normal">∇</mi><msub><mi>Q</mi><msub><mi>i</mi><mrow><mi>k</mi><mo separator="true">,</mo><mi>j</mi></mrow></msub></msub><mo stretchy="false">(</mo><msub><mi>θ</mi><mi>k</mi></msub><mo stretchy="false">)</mo></mrow><annotation encoding="application/x-tex">\widehat g_k \gets \frac{1}{b}\sum_{j=1}^{b}\nabla Q_{i_{k,j}}(\theta_k)</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.865em;vertical-align:-0.1944em;"></span><span class="mord"><span class="mord accent"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.6706em;"><span style="top:-3em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0359em;">g</span></span><span class="svg-align" style="width:calc(100% - 0.0556em);margin-left:0.0556em;top:-3.4306em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span style="height:0.24em;"><svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="100%" height="0.24em" viewBox="0 0 1062 239" preserveAspectRatio="none"><path d="M529 0h5l519 115c5 1 9 5 9 10 0 1-1 2-1 3l-4 22
c-1 5-5 9-11 9h-2L532 67 19 159h-2c-5 0-9-4-11-9l-5-22c-1-6 2-12 8-13z"></path></svg></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.1944em;"><span></span></span></span></span></span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0359em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">←</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:1.4248em;vertical-align:-0.4358em;"></span><span class="mord"><span class="mopen nulldelimiter"></span><span class="mfrac"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.8451em;"><span style="top:-2.655em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight">b</span></span></span></span><span style="top:-3.23em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span class="frac-line" style="border-bottom-width:0.04em;"></span></span><span style="top:-3.394em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mtight">1</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.345em;"><span></span></span></span></span></span><span class="mclose nulldelimiter"></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mop"><span class="mop op-symbol small-op" style="position:relative;top:0em;">∑</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.989em;"><span style="top:-2.4003em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0572em;">j</span><span class="mrel mtight">=</span><span class="mord mtight">1</span></span></span></span><span style="top:-3.2029em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight">b</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.4358em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.1667em;"></span><span class="mord">∇</span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">Q</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3117em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight">i</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3448em;"><span style="top:-2.3488em;margin-left:0em;margin-right:0.0714em;"><span class="pstrut" style="height:2.5em;"></span><span class="sizing reset-size3 size1 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mpunct mtight">,</span><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0572em;">j</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.2901em;"><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3531em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mopen">(</span><span class="mord"><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0278em;">θ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0278em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mclose">)</span></span></span></span></p>
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:-0.75em;">5:</span><span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><msub><mi>θ</mi><mrow><mi>k</mi><mo>+</mo><mn>1</mn></mrow></msub><mo>←</mo><msub><mi>θ</mi><mi>k</mi></msub><mo>−</mo><msub><mi>ϵ</mi><mi>k</mi></msub><msub><mover accent="true"><mi>g</mi><mo stretchy="true">^</mo></mover><mi>k</mi></msub></mrow><annotation encoding="application/x-tex">\theta_{k+1} \gets \theta_k-\epsilon_k\widehat g_k</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.9028em;vertical-align:-0.2083em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0278em;">θ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0278em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mbin mtight">+</span><span class="mord mtight">1</span></span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.2083em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">←</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.8444em;vertical-align:-0.15em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0278em;">θ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0278em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mspace" style="margin-right:0.2222em;"></span><span class="mbin">−</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2222em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.865em;vertical-align:-0.1944em;"></span><span class="mord"><span class="mord mathnormal">ϵ</span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:0em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span><span class="mord"><span class="mord accent"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.6706em;"><span style="top:-3em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0359em;">g</span></span><span class="svg-align" style="width:calc(100% - 0.0556em);margin-left:0.0556em;top:-3.4306em;"><span class="pstrut" style="height:3em;"></span><span style="height:0.24em;"><svg xmlns="http://www.w3.org/2000/svg" width="100%" height="0.24em" viewBox="0 0 1062 239" preserveAspectRatio="none"><path d="M529 0h5l519 115c5 1 9 5 9 10 0 1-1 2-1 3l-4 22
c-1 5-5 9-11 9h-2L532 67 19 159h-2c-5 0-9-4-11-9l-5-22c-1-6 2-12 8-13z"></path></svg></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.1944em;"><span></span></span></span></span></span><span class="msupsub"><span class="vlist-t vlist-t2"><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.3361em;"><span style="top:-2.55em;margin-left:-0.0359em;margin-right:0.05em;"><span class="pstrut" style="height:2.7em;"></span><span class="sizing reset-size6 size3 mtight"><span class="mord mathnormal mtight" style="margin-right:0.0315em;">k</span></span></span></span><span class="vlist-s">​</span></span><span class="vlist-r"><span class="vlist" style="height:0.15em;"><span></span></span></span></span></span></span></span></span></span></p>
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:-0.75em;">6:</span><span class="katex"><span class="katex-mathml"><math xmlns="http://www.w3.org/1998/Math/MathML"><semantics><mrow><mi>k</mi><mo>←</mo><mi>k</mi><mo>+</mo><mn>1</mn></mrow><annotation encoding="application/x-tex">k \gets k+1</annotation></semantics></math></span><span class="katex-html" aria-hidden="true"><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6944em;"></span><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span><span class="mrel">←</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2778em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.7778em;vertical-align:-0.0833em;"></span><span class="mord mathnormal" style="margin-right:0.0315em;">k</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2222em;"></span><span class="mbin">+</span><span class="mspace" style="margin-right:0.2222em;"></span></span><span class="base"><span class="strut" style="height:0.6444em;"></span><span class="mord">1</span></span></span></span></p>
</div>
<p class="ps-line ps-code">
<span class="ps-linenum" style="left:0em;">7:</span><span class="ps-keyword">end while</span></p>
</div>
</div>
</div>
</div>

Intuition: each update computes $b$ example gradients instead of all $n$. With $b=1$, this is the single-sample form of [[thoughts/gradient descent]]:

$$
\theta_{k+1}=\theta_k-\epsilon_k\nabla Q_{i_k}(\theta_k).
$$

The saving comes with noise. Even at the minimum of the mean loss, individual examples can ask for different updates. Take

$$
Q_1(\theta)=\frac{1}{2}(\theta-1)^2,
\qquad
Q_2(\theta)=\frac{1}{2}(\theta+1)^2,
\qquad
Q(\theta)=\frac{1}{2}(\theta^2+1).
$$

At $\theta=0$, the full gradient is zero, while the two sample gradients are $-1$ and $1$. A single-sample step reaches $\epsilon_k$ or $-\epsilon_k$, increasing $Q$ by $\epsilon_k^2/2$. Unbiased gradients do not guarantee descent on every step.

For independent replacement draws at a fixed $\theta$, averaging $b$ gradients divides their noise variance by $b$:[^batches]

$$
\sigma^2(\theta)=\frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n}
\lVert\nabla Q_i(\theta)-\nabla Q(\theta)\rVert_2^2,
\qquad
\mathbb{E}\!\left[\lVert\widehat g-\nabla Q(\theta)\rVert_2^2\right]
=\frac{\sigma^2(\theta)}{b}.
$$

Using every example once in an update gives the exact full gradient. Taking $n$ draws with replacement still allows repeats and omissions. Shuffling a dataset and visiting it in batches is another sampling scheme: after earlier batches have changed the parameters, the remaining examples need not give a conditionally unbiased estimate of the full gradient.

SGD can also consume newly arriving examples, which makes it useful for online learning. It works on fixed datasets too. The learning rate $\epsilon_k$ sets the size of each update[^step-size]; reducing it can limit the effect of persistent gradient noise.

[^step-size]: Step size and learning rate name the same parameter here. Its units depend on the parameter and loss scaling. For a summed objective $\sum_i Q_i$, an unbiased gradient estimate is $n\widehat g_k$. Nonsmooth convex losses use sampled subgradients and need a corresponding convergence analysis.

[^sgd]: Goodfellow, Bengio, and Courville, [Deep Learning, chapter 8](https://www.deeplearningbook.org/contents/optimization.html), sections 8.1.3 and 8.3.1. The algorithm above specifies independent replacement sampling to make its expectation statement precise.

[^batches]: Christopher De Sa, [Minibatching and Decreasing Step Sizes](https://www.cs.cornell.edu/courses/cs4787/2021sp/notebooks/Slides6.html), mini-batch variance and step-size analysis.

